BookStation

 Η ανθρωπολογική και κοινωνική συνθήκη της πανδημίας συνιστά μια πρόκληση για τον ανθρώπινο ψυχισμό, που έρχεται αντιμέτωπος για άλλη μια φορά με τη συνθήκη της μολυσματικής νόσου, του θανάτου και της θνητότητας. Παράλληλα οι περιορισμοί ως μέτρο προφύλαξης θέτουν σε αναστολή την κινητικότητα, περιορίζοντας δραματικά αυτήν που μεσολαβεί την επιθυμία και την ικανοποίησή της, αφού τόσο η αναζήτηση ευχαρίστησης όσο και η αποφυγή δυσαρέσκειας βρίσκονται υπό την αιγίδα της ψυχοσωματικής κινητικότητας η οποία περιορίζεται. Ποιες οι συνέπειες όλων αυτών, ειδικά όταν αφορούν ολόκληρες κοινωνίες, και ποια είναι τα δυσοίωνα «δώρα» που μπορεί να φέρνει ο επιβεβλημένος εγκλεισμός; Σε αυτή την κρίσιμη περίοδο, όπου δοκιμάζονται η ευθραυστότητα της ζωής και η ευαλωτότητα του ανθρώπου, καλούμαστε να αναστοχαστούμε την ανθρώπινη κατάσταση και η ψυχανάλυση, μολονότι και η ίδια επηρεάζεται από την καινοφανή αυτή συνθήκη, δείχνει ορισμένους δρόμους με τον τρόπο που προσεγγίζει το ανθρώπινο υποκείμενο και τον ψυχισμό.

Ο Θανάσης Χατζόπουλος είναι ποιητής και μεταφραστής, παιδοψυχίατρος και ψυχαναλυτής παιδιών, εφήβων και ενηλίκων. Είναι μέλος της Société de Psychanalyse Freudienne (Παρίσι) και της International Winnicott Association (Σάο Πάολο), του ελληνικού τμήματος της οποίας είναι υπεύθυνος.

Το κείμενο που ακολουθεί προέκυψε από τη συγκυρία μιας συνάντησης, μιας από εκείνες που συνήθως κανείς δεν μπορεί να διανοηθεί.  pandimia

Μιας συνάντησης η οποία δημιουργείται στη σκιά του τυχαίου. Σαν μια πρόκληση στην ετοιμότητά μας να σκεφτούμε και να στοχαστούμε εκ νέου ζητήματα που μας έχουν απασχολήσει στο φως μιας συγκυρίας. Όπως αυτή θα μπορούσε να υπάρξει πρωταρχικά μόνον μέσα στη συνθήκη ενός ονείρου. Αλλά την οποία η ζωή γνωρίζει να ενορχηστρώνει με τρόπο πραγματικό, άλλοτε συναρπαστικό και άλλοτε εφιαλτικό. Τόσο απρόβλεπτη είναι συχνά η ιστορική συνθήκη και τόσο απροετοίμαστους μας βρίσκει συνήθως. pandimia

Όταν καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε το παρόν έτσι όπως δεν το είχαμε ποτέ μέχρι τότε διανοηθεί. Έτσι υπό το φως της πανδημίας και των περιοριστικών μέτρων που ακολούθησαν και υπό το φως της παγκοσμιότητας αυτής της καινοφανούς πρόκλησης. Κατά την ονομαζόμενη εποχή της παγκοσμιοποίησης, η οποία έτσι μας δείχνει ακόμα πιο καθαρά τα χαρακτηριστικά της, επανέρχονται ζητήματα που κατά καιρούς μάς έχουν απασχολήσει. Τώρα όμως όχι μόνον όσον αφορά την ψυχαναλυτική πρακτική και τη ζωή του καθενός. Μα την κοινωνία ολόκληρη, τον καθένα ξεχωριστά, αλλά συγχρόνως και όλους μαζί.